Chọn lọc tự nhiên, loài mới hình thành, hội tụ tiến hoá và những hiểu lầm thường gặp về tiến hoá.
Tiến hoá & thích nghi
Chọn lọc tự nhiên: cá thể mang đặc điểm di truyền giúp sống và sinh sản tốt hơn để lại nhiều con hơn, nên đặc điểm đó phổ biến dần. Cần ba điều kiện, kèm ví dụ
Tiến hoá & thích nghi
Chim sẻ Darwin ở Galápagos có mỏ khác nhau tuỳ thức ăn. Sau hạn hán 1977 trên đảo Daphne Major, vợ chồng Grant đo được mỏ sẻ dày lên chỉ sau một thế hệ.
Tiến hoá & thích nghi
Ở Anh thế kỷ 19, khói than làm thân cây đen nên bướm sâu đo cánh đen tăng vọt vì chim khó thấy. Không khí sạch lại thì dạng đen giảm; Majerus đã kiểm chứng lại.
Tiến hoá & thích nghi
Loài mới thường hình thành khi sông, núi, eo biển chia đôi một quần thể. Hai bên khác dần qua nhiều thế hệ tới mức không giao phối được với nhau, thành hai loài
Tiến hoá & thích nghi
Từ một dòng tổ tiên, cá hoa hồ Victoria toả thành hơn 500 loài: cạo tảo, nghiền ốc, ăn cá, cướp trứng. Khoảng 200 loài đã biến mất sau khi cá rô sông Nile được
Tiến hoá & thích nghi
Cá mập là cá, cá heo là thú, ngư long là bò sát biển, nhưng cùng có thân thoi, vây lưng, đuôi khoẻ. Đó là hội tụ tiến hoá: cùng bài toán, chọn lọc ra lời giải g
Tiến hoá & thích nghi
Quy tắc Bergmann: thú máu nóng xứ lạnh thường to con hơn. Quy tắc Allen: tai, đuôi, chân ở xứ lạnh ngắn hơn. Cùng lý do giữ nhiệt, nhưng có nhiều ngoại lệ.
Tiến hoá & thích nghi
Trên đảo, thú lớn hoá lùn và thú nhỏ hoá khổng lồ: voi cao một mét ở Sicily, chuột to như mèo ở Flores, rùa khổng lồ Galápagos. Lý do: ít thức ăn, ít kẻ săn mồi
Tiến hoá & thích nghi
Xương rồng, lá bỏng, dứa, thanh long quang hợp kiểu CAM: đêm mở khí khổng cất CO₂ thành axit, ngày đóng lại để quang hợp, nên mất rất ít nước. Kèm gai, thân mọn
Tiến hoá & thích nghi
Người không tiến hoá từ khỉ ngày nay; người và tinh tinh có chung tổ tiên khoảng 6–7 triệu năm trước. Bài giải thích bảy hiểu lầm phổ biến về tiến hoá.
